20.1.12

Παύλος Πικροδάφνης - “Τα τηλέφωνα”- Ο ποιητής της Καλαβασού



Ο Παύλος Πικροδάφνης  ως ποιητής είναι άγνωστος ακόμα και στην Καλαβασό (τώρα πια...). Θυμάμαι τέλη της δεκαετίας του 1980 που έγινε αφιέρωμα για τον ποιητή Παύλο Πικροδάφνη στο Δημοτικό Σχολείο Καλαβασού, όπου μαθητές του δημοτικού απήγγειλαν ποίηματα. Λόγω αυτών των αναμνήσεων προσπάθησα να δω αν υπάρχει κάτι στο διαδίκτυο και τελικά βρήκα το κείμενο που ακολουθεί (θα το βρείτε εδώ)  δημοσιευμένο στο μπλογκ Η ΑΛΛΗ ΚΥΠΡΟΣ. Ο κύριος Φοίβος Σταυρίδης που επιμελείται το εν λόγω ιστολόγιο, πιστεύω πως κάνει εξαιρετική δουλειά. Συστήνω ανεπιφύλαχτα να  δείτε διάφορα κείμενα στο μπλογκ του. Όντως θα δείτε μια Κύπρο με άλλη ματιά.....




---------------------------------------------------------------------------------


[190]. Παύλος Δημητρίου Πικροδάφνης,
           “Τα τηλέφωνα”


Ο Παύλος Δημητρίου Πικροδάφνης (1911-1977), από φτωχή οικογένεια της Καλαβασού και με μόρφωση Ε΄ τάξης δημοτικού, ποτέ δεν επιζήτησε “φιλολογικές δάφνες” παρ’ ότι εξέδωσε δύο πλήρεις ποιητικές συλλογές [Η αγωνία (1944) και Ο πόνος του αρκάτη(1960)] με λαϊκά στιχουργήματα πατριωτικού και κοινωνικού περιεχομένου. Παρά την περιορισμένη τυπική μόρφωσή του ο Πικροδάφνης αποτελούσε υπόδειγμα φιλαναγνώστη. Κατά τη διάρκεια του Απελευθερωτικού Αγώνα έστειλε στίχους του για δημοσίευση στο περιοδικό Τάιμς οφ Σάιπρους, τις φιλολογικές σελίδες του οποίου επιμελείτο ο Κώστας Μόντης.

Δούλεψε ως υγιειονομικός εργάτης στη Λευκωσία, και στο μεταλλείο Καλαβασού. Ύστερα από προβλήματα υγείας υπηρέτησε στο τηλεφωνικό κέντρο της Ελληνικής Μεταλλευτικής Εταιρείας (σε εμπειρίες του από αυτή την εργασία αναφέρεται και το σατιρικό στιχούργημά του που ακολουθεί).

Το 1962 μετανάστευσε στην Αγγλία, όπου και πέθανε.

Αυτό τον ―άγνωστό μας― ταπεινό και ξεχασμένο (αλλά αξιομνημόνευτο) λαϊκό κύπριο δημιουργό παρουσιάζουμε εδώ, σε καιρούς που τόσοι άλλοι προβεβλημένοι και “επώνυμοι”, ως κύμβαλα αλαλάζοντα επιζητούν την προσοχή μας.



Τα τηλέφωνα
(Σατιρικόν)

Τώρα εις την Λευκωσίαν
εν να ανοίξει η εταιρεία
τηλεφώνων πιον σχολή
για να πάει όποιος θέλει
το τηλέφωνον να μάθει
τζιαι να το ξηφοηθεί.

*

Γιατί έσιει που φοούνται
προπαντός που τα χωρκά
το ακουστικόν να πιάσουν
τζιαι το φτιν τους να το βάλουν
για να ακούσουν καθαρά,
τζιαι στην μια μερκάν τ’ αφίνουν
έναν πήχυν μακριά
τζι έτσι ’εν ακούουν λέξιν
που τον άλλον που μιλά.

*

Φαίνεται πως είναι νόμος
όποιος ―τζιαι ο πιο μιτσής―
το τηλέφωνον κτυπήσει,
να το θέλει πάντα βίαν,
γλήορα για να μιλήσει,
τζι άμα πεις “εν κρατημένον”,
εν ν’ ακούσεις θυμωμένα
“ώς ποσον να περιμένω;”

*

Κάποτε κτυπούσιν πέντε
τζιαι φωνάζουν μονομιάς,
τζι άμα πιάσεις ν’ απαντήσεις
έναν έναν στην σειράν
εν ν’ ακούσεις να φωνάζουν
“μα γιατί ’εν απαντάς;”
Κάποτες κτυπούσιν πάλιν
τζιαι ζητούν πέρσοναλ κολ
μα ξεχάννουν να σου ’πούσιν
του ατόμου που ζητούσιν
τ’ όνομάν του το μικρό,
τζι’ έτσι πιάνουν δικηγόρον
ενώ εθέλασιν γιατρόν.

*

Κάποιος ακτυπά στο κόλποξ
τζιαι ζητά βιαστικά
αριθμόν που το Βαρώσι.
Κάποιον όνομα ζητά
τζιαι τζιαμαί πα’ στο τραπέζι
το ακουστικόν κουμπά·
έσιει ράδιον ν’ ακούσει,
’κόμα δκυο που συζητούσιν,
κάποιον άλλον που μιλά,
τζι ’εν ακούει του τηλεφώνου
τόσην ώραν που κτυπά
τζι ύστερα εν να θυμώσει
πως πολλά εν να πκιερώσει.

*

Κάποιος άλλος εις το Κτήμαν
θέλει να τηλεφωνήσει
τζιαι ζητά το έρτζιεντ ’κόμα,
γλήορα για να μιλήσει,
―εν τον κόφτει που το χρήμαν,
ας πλήρώσει τζιαι διπλά―
’φίννει το ακουστικόν τζιαι φεύκει
πως του έτυχεν δουλειά,
τζιαι το σιέρι σου μουδκιάζει
που την ώραν που κτυπά :
’εν σου απαντά κανένας,
τζι ύστερα που επιστρέφει
χέμα ρέστα σου ζητά.

*

Το λοιπόν για τούτα ούλλα,
για να μεν τα ρίχνουμεντε
πα’ στον τηλεφωνητήν,
’ποφασίζει η εταιρεία
να ανοίξει την Σχολήν.

**

[Γλωσσάρι : πέρσοναλ (personal call) προσωπική κλήση / κόλποξ (callbox) τηλεφωνικός θάλαμος / έρτζιεντ (urgent) επείγουσα κλήση / χέμα (τουρκ. hem) μάλιστα].

5 σχόλια:

  1. δεν τον ήξερα τον συγκεκριμένο..
    αρέσκει μου άμαν γράφεις πράματα που εν τα ξέρω και να μαθαίνω:))

    ΑπάντησηΔιαγραφή
    Απαντήσεις
    1. Δεν περιμένω να τον ξέρει κανείς. Δεν είναι γνωστός όπως τους Βασίλη Μιχαηλίδη, Δημήτρη Λιπέρτη, Παύλο Λιασίδη και Κώστα Μόντη.`
      Χαίρομαι που σου αρέσκουν!

      Διαγραφή